Bamboe is waar Bandus mee begon, en het is nog steeds ons hart. Vanaf de kwekerij stap je een wereld binnen waar rust, kracht en schoonheid samenkomen. Het bamboebos groeit hier sinds 2014 en is inmiddels zo'n 4000 m² groot. Er staan ongeveer 300 soorten bamboe uit gematigde streken van Azië, Zuid-Amerika, Noord-Amerika en Afrika. Daarmee is het een van de grootste bamboecollecties van Nederland.
Hoog boven de paden reiken de halmen naar elkaar toe als de bogen van een gotische kathedraal. Het is een bos met een heel eigen sfeer: rustgevend, krachtig en soms een tikje mysterieus. Het bamboebos is gewoon te bezoeken tijdens onze openingstijden.
Waarom heten we Bandus?
De naam Bandus is niet zomaar gekozen. Het is de oudst bekende Nederlandse naam voor bamboe. Je vindt hem terug op een gravure van de Hortus Botanicus in Leiden van begin 1600. Onderaan, aan beide zijkanten, leunt een engeltje tegen een bamboehalm, en op die halmen staat het woord 'Bandus'. Voor ons is het een eerbetoon aan een plant die al eeuwenlang verwondering oproept.
Een levende verzameling
Onze droom is om al deze soorten volwassen te laten worden, zodat je kunt zien wat bamboe werkelijk te bieden heeft. Niet alleen als sierlijke tuinplant of wintergroene haag, maar ook als voedselbron, bouwmateriaal en inspiratie voor productiebossen en voedselbossen. Hier zie je hoe de planten eruitzien als ze volgroeid zijn, en dat is heel iets anders dan een plant in een pot.
Bamboe komt in allerlei vormen en maten. Je vindt hier reuzen met dikke, rechte halmen, maar ook soorten met knopen dicht op elkaar, bochten in de halmen, zigzaggroei, strepen en vlekken. De kleuren variëren van groen en geel tot diep paars en bijna zwart. Ook de bladeren verschillen enorm per soort. De kleinste bamboe in ons bos, Pleioblastus pygmaeus 'Minimus', wordt maar zo'n 50 centimeter hoog. Andere soorten schieten meters de lucht in.
De kracht van bamboe
- Bamboe is een van de snelst groeiende planten ter wereld. Sommige soorten kunnen onder ideale omstandigheden bijna een meter per dag groeien.
- Een nieuwe halm bereikt binnen twee à drie maanden zijn uiteindelijke hoogte, compleet met blad. Daarna wordt hij niet meer hoger of dikker.
- Bij bamboe zijn de jongste halmen vaak de grootste. Elk jaar komen er dikkere en hogere halmen bij, tot de plant volwassen is. Dat is uniek in de plantenwereld.
- Sommige soorten, zoals Phyllostachys edulis, worden in hun natuurlijke omgeving tot wel 30 meter hoog. Hier blijven ze bescheidener, maar indrukwekkend zijn ze zeker.
- Bamboe groeit snel en legt daarbij veel CO₂ vast. Veel soorten zijn bovendien sterker dan menig hardhout, terwijl ze in een paar jaar volgroeid zijn.
Wereldwijd wordt bamboe gebruikt voor voedsel, huizen, gereedschap, kleding, papier, muziekinstrumenten en zelfs als vervanger van plastic. En toch is het 'gewoon' een gras.
Woekert het?
Dat is de vraag die we het vaakst krijgen. Veel mensen denken bij bamboe aan een plant die de hele tuin overneemt. Dat geldt maar voor een deel van de soorten. Grofweg zijn er twee groepen:
- Woekerende soorten, zoals Phyllostachys, Pseudosasa en Sasa. Die verspreiden zich met ondergrondse uitlopers en kunnen grote oppervlakken bedekken als je ze hun gang laat gaan.
- Polvormende soorten, zoals Fargesia en Borinda. Die vormen nette pollen, worden elk jaar maar een beetje breder en duiken niet ineens elders in de tuin op. Bekijk onze niet-woekerende bamboe.
Let op: binnen beide groepen zijn uitzonderingen, en niet alles wat je online leest klopt. Een verkeerde soort op de verkeerde plek kan voor verrassingen zorgen. In ons eigen bos gebruiken we geen worteldoek of folie. We houden het bos in balans met schop en zaag.
Bamboe voor elke tuin
- Bamboehagen die ook in de winter groen blijven en nestgelegenheid geven aan zangvogels
- Grote soorten als blikvanger
- Lage bamboe en bodembedekkers
- Eetbare bamboe voor wie van jonge scheuten houdt
Eetbare bamboe op tv
Van veel soorten kun je in het voorjaar de jonge scheuten eten. In het programma Binnenstebuiten (KRO-NCRV) kwam kok Jetske naar ons bamboebos. Robbert laat zien hoe je de scheuten oogst en klaarmaakt en vertelt een paar mooie weetjes over bamboe. Jetske maakt er daarna iets lekkers van.
▶ Bekijk de uitzending (12 min)
Zelf aan de slag? In onze kennisbank lees je stap voor stap hoe je bamboescheuten oogst en klaarmaakt.
Het bamboebos in de media
Ook tijdschriften kwamen langs. In januari 2024 schreef Buitenleven over het bos in de winter: Ruisend wintergroen. In augustus 2024 volgde een reportage van twaalf pagina's in Libelle Tuin&Zo: In de ban van bamboe. Alle artikelen en uitzendingen vind je bij Bandus in de media.
Meer weten over bamboe?
In onze kennisbank delen we alles wat we in de loop der jaren over bamboe hebben geleerd:
Advies van Robbert en Sietse
Twijfel je welke bamboe bij jouw tuin past, of wil je meer weten over een soort? Spreek ons gerust aan in het bos of op de kwekerij. Neem gerust een foto of tekening van je tuin mee, dan zoeken we samen de juiste soort.